Kategoriarkiv: faktabøker

Katrine Sele: Jølster hotell. Historier frå eit asylmottak

Dei reiste ifrå liva sine. Dei reiste ifrå mødrer og fedrar, ektefellar, kjærastar, barn. Ikkje alle visste om dei ville sjå sine kjære att. Dei reiste ifrå eit hus i Daraa, eit hus i Aleppo, farens villa i Raqqa, ei stråhytte på landsbygda nær Jijiga, ei leiligheit delt med broren i Damaskus, moras hus i Khartoum. Ei tid var dei alle på asylmottaket i gamle Jølster hotell: Bassel, Hayat, Malik, Milka, Moayad, Najma, Shaban, Tblets og Yamen. Detter er historia deira.
Les meir

Ingunn Røyset: Brevet frå krigen

Eg visste ikkje kva krig var. Ikkje før bombeflya kom over huset vårt. Ikkje før soldatar tok skulen vår, og folk vart sette i fengsel. Eg kunne ikkje lenger stole på nokon, ikkje på naboen, ikkje på onkelen min, og ikkje på veninna mi. Den dagen tyskarane kom, forstod eg kva krig var. Då forstod eg at alle kan døy. Eg også.

Brevet frå krigen er ei bok om korleis det er å vekse opp under andre verdskrig, og om livet i Noreg og viktige hendingar i krigsåra. Boka er røtt i opplevingane til Jorun E. Waage som var 12 år då tyske soldatar tok over Noreg den 9. april 1940. Forteljingane er baserte på samtalar med Jorun, hennar private brev og bilete, samt ei innhaldsrik samling av historiske kjelder og biletmateriale. Les meir

Astrid Sverresdotter Dypvik: Berlinhistorier. Kald krig i den delte byen

I den nye boka til Astrid Sverresdotter Dypvik får vi nye historier om livet i DDR, men denne gongen er det enkeltskjebnar i Berlin ho skriv om.

Vi møter barna i Sachsenshausen, som vert skildra gjennom forteljinga til Sacha, Alexander Latotzky. Sachsenhausen som vart brukt som konsentrasjonsleir under andre verdskrig, vart under den kalde krigen ein straffeleir for fangar, som var plasserte der utan dom. Dei fleste visste ikkje kor lenge dei måtte vere der. Sacha kom då han var to månader. Etter kvart vart han tatt frå mora og send til ein barneheim. Anton Makarenko var den populære pedagogen på denne tida, og hadde sterk vekt på at kollektivet kunne utføre straff for å disiplinere barna:

«Ein kveld var det Alexander sin tur. Alle ungane var samla i matsalen. Alexander sto i midten. Dei andre stod i ein ring rundt han. Oppdragaren, den vaksne, stod ved døra. Så gav han signalet. Ungane kasta seg over Alexander. Dei sparka, slo, klorte. (…) Ungane gav seg ikkje før oppdragaren signaliserte at dei skulle slutte. Då trekte dei seg unna. (…) Alexander var åtte år og hadde prøvd å rømme frå barneheimen.»

Les meir

Pia Strømstad og Flu Hartberg: Do

Å bæsje er noko alle gjer. Far din, mor di, kongen og dronninga, til og med kjendisar! Men sjølv om alle gjer det, er det noko mange av oss tykkjer er pinleg å innrømme.

Men har du eigentleg tenkt på kvar dei gjorde av bæsjen i gamle dagar, før vassklosettet blei funne opp? Eller kva dei gjer med tisset i land der dei ikkje har nok reint vatn? Kva gjer du eigentleg viss du må bæsje på ein ubåt, i eit jagarfly eller på ein internasjonal romstasjon? Alt dette og mykje meir forklarar Pia Strømstad i faktaboka Do.

Les meir

Visste du at …?

Leseland-serien til Samlaget er no utvida med tre nyskrivne, lettlesne faktabøker på nivå 1, for born som nett har lært seg å lesa. Visste du at …? Hest, Visste du at …? Katt og Visste du at …? Hund er interessante, kjekke å lesa og flott illustrerte av Anna Fiske.

Kvart oppslag har ei faktasetning (til dømes «Visste du at hesten kan sove ståande?») med ein illustrasjon til. Lesarane får slik mykje ny dyrekunnskap for kvar einaste setning dei les, og det fungerte i alle fall særs lesemotiverande på dei borna eg testa bøkene på.

Desse tre bøkene er midt i blinken for ferske lesarar som er glade i dyr.
Les meir

Nathalie Simonsson: Verdas viktigaste bok. Om kroppen, kjensler og sex

verdas_viktigaste_bokEi bok om alt ein vil vite, men ikkje vågar å spørje om. Er det vanleg at tissen er skeiv? Kvifor er nokre ting jentete og andre gutete? Korleis kjennest det å bli kåt? Kan mensen vere brun? Kor ofte er det ok å onanere? Korleis skal eg vise at eg er interessert og vil bli saman med nokon?

Det er mange ting som er viktigast i verda. Å få vere seg sjølv. Å ha lov å forelske seg i den ein vil. Å kjenne seg bra og viktig. Å bestemme over sin eigen kropp. Ein annan viktig ting er å finne ut korleis ting fungerer.

Les meir

Aina Basso: Heksejakt og heksebrenning i Europa

heksejaktKva er sator-rotas-formelen? Kvifor begynte James 6. å interessere seg for hekser og heksejakt? Kva er diabolisme og signeri? Kvifor var mange redde for trollkatten? Og kven var trollungane på Vardøhus festning?

Aina Basso er utdanna historikar og har skrive om hekser før, i romanen Inn i elden (2012). Heksejakt og heksebrenning i Europa er den første sakprosaboka hennar. Ho startar med å skrive om kanskje dei mest kjende trollmennene og heksene i vår tid, Harry Potter, Hermine og Ronny, rektor Humlesnurr og den vonde Lord Voldemort. Med dette som utgangspunkt går ho tilbake i tid, til då folk verkeleg trudde på hekser i Europa.

Les meir

Mats Wänblad: Slik funkar det! Heime og rundt omkring

Slik funkar detIllustrasjonar av Björn Bergenholtz, Anders Nyberg, Kjell Thorsson og Filippa Widlund
Omsett av Øystein Rosse

Er du ein av dei som lurer på korleis eit trådlaust nettverk fungerer, korleis ei induksjonskokeplate vert varm, eller korleis ein oppbevarte mat før frysaren fanst? Eller er du kanskje ein lærar som skulle ønskje at det fanst ei bok som forklarte alle desse tinga og mykje meir, som eit supplement til læreboka? Slik funkar det! Heime og rundt omkring er ei underhaldande bok om korleis mykje av det nødvendige i kvardagen fungerer og heng saman.

Les meir

Ørjan Håskjold Nyland: Ørjans keeperskole

keeperskoleI samarbeid med Eirik Ingebrigtsen

Ørjans keeperskole er ei bok som høver godt for fotballinteresserte gutar og jenter frå åtte år og oppover. Dei er det mange av, og denne boka har potensial til å bli ein bestseljar for denne målgruppa. Boka har truleg også appell til eldre lesarar med keeper-ambisjonar. For sjølv om språk og utforming er tilpassa eit ungt publikum, er sjølve øvingane og tipsa aktuelle for alle.
Ørjan Håskjold Nyland (f. 1990) har vakse opp eit drygt utspark frå Ivar Aasen-tunet. Målmannen frå Morkabygda i Volda spelte for Hødd og Molde før han i 2015 vart henta til Ingolstadt i tysk Bundesliga. Dei siste åra har han også vore førstevalet som burvaktar på landslaget.

Les meir